Azbest musi zniknąć z Lubuskiego. Samorządy mają sześć lat

Termin jest jasno określony, ale zadanie obejmuje nie tylko budynki publiczne. W urzędzie marszałkowskim w Zielonej Górze samorządowcy rozmawiali o usuwaniu azbestu z dachów, elewacji i innych obiektów. W centrum dyskusji znalazły się przepisy, Baza Azbestowa oraz pieniądze na bezpieczny demontaż. Sprawa dotyczy także prywatnych właścicieli nieruchomości i przedsiębiorców.

Podczas konferencji „Lubuskie bez azbestu – praktyki samorządowe” członek Zarządu Województwa Lubuskiego Łukasz Porycki przypomniał, że wyroby zawierające azbest muszą zostać usunięte do 2032 roku.

– Do 2032 r. mija termin na usunięcie azbestu z województwa lubuskiego. To jest duże wyzwanie, dlatego spotykamy się sześć lat wcześniej po to, żeby porozmawiać, jak do tego finału wspólnie dojść – mówił Łukasz Porycki.

Samorządy, mieszkańcy i firmy stoją przed tym samym zadaniem

Azbest przez lata wykorzystywano w budownictwie i wielu gałęziach przemysłu. W Lubuskiem może znajdować się między innymi w pokryciach dachowych, elewacjach, ścianach, podłogach i rurach azbestowo-cementowych. Stosowano go także jako materiał izolacyjny oraz składnik wyrobów odpornych na wysoką temperaturę.

Niebezpieczeństwo pojawia się przede wszystkim wtedy, gdy materiał jest łamany, kruszony, cięty albo uszkodzony. Włókna uwalniające się do powietrza mogą prowadzić do pylicy, raka płuc i chorób układu krążenia. Skutki narażenia często ujawniają się dopiero po wielu latach.

W Polsce stosowanie azbestu jest zakazane od 1998 roku. Samodzielny demontaż nie jest dopuszczalny. Prace powinno wykonać wyspecjalizowane przedsiębiorstwo dysponujące odpowiednim sprzętem i zabezpieczeniami. Dla właścicieli nieruchomości oznacza to konieczność sprawdzenia, jakie zasady i formy wsparcia obowiązują w ich gminie, zanim materiał zostanie naruszony.

Baza Azbestowa ma pomóc śledzić postęp prac

Jednym z głównych tematów spotkania była Baza Azbestowa, czyli narzędzie służące do monitorowania procesu usuwania wyrobów zawierających azbest. Przedstawiono jej obecne funkcje, planowane zmiany oraz rozwiązania ułatwiające samorządom gromadzenie informacji.

Program konferencji obejmował między innymi:

• założenia Programu Oczyszczania Kraju z Azbestu na lata 2009–2032,
• projekt ustawy dotyczącej wyrobów zawierających azbest,
• nowe przepisy i obowiązki związane z ich usuwaniem,
• sprawozdawczość samorządów za 2025 rok,
• doświadczenia gmin Babimost i Dąbie,
• możliwości pozyskiwania pieniędzy na realizację prac.

O sytuacji w Babimoście mówił burmistrz Zbigniew Woziński, a przypadek gminy Dąbie przedstawił wójt Bogusław Zaraza. Omówiono również rozwiązania dotyczące Bazy Azbestowej przygotowane przez firmę SMALLGIS z siedzibą w Krośnie.

Pieniądze na usuwanie azbestu były jednym z tematów spotkania

Podczas konferencji przedstawiono także możliwości finansowania demontażu i usuwania azbestu. O dostępnych funduszach oraz zasadach ubiegania się o wsparcie mówił Marcin Kostrzewa, dyrektor biura w Wojewódzkim Funduszu Ochrony Środowiska w Zielonej Górze.

Spotkanie zostało sfinansowane dzięki wsparciu Ministerstwa Rozwoju i Technologii w ramach Konkursu Azbest 2026. Beneficjentem środków został Departament Środowiska.

W konferencji uczestniczyli przedstawiciele administracji rządowej, samorządów i instytucji zajmujących się ochroną środowiska. Dla gmin oznacza to możliwość porównania rozwiązań, sprawdzenia postępów i przygotowania kolejnych działań, zanim upłynie termin wyznaczony na usunięcie azbestu.

na podstawie: Urząd Marszałkowski Województwa Lubuskiego.